Speech staatssecretaris Van Huffelen op de IBDS Stelseldag

28-11-2023
313 keer bekeken

Toespraak staatssecretaris Van Huffelen op de IBDS Stelseldag op 23 november 2023

• Beste aanwezigen,
• Wat goed om hier te zijn op wat voor mij en velen anderen ook een beetje voelt als the day after.
• Gisteren hebben we onze stem uitgebracht.
• De voorlopige verkiezingsuitslag is bekend.
• We weten nog niet wat dit politiek betekent.
• Maar uit de verkiezingsprogramma’s blijkt – jullie bespraken het zojuist al - dat er steeds meer oog is voor digitalisering.
• Dat is pure winst.
• Want ons digitale bestaan verdient ook echt die politieke aandacht.

• Digitalisering heeft immers grote impact.
• Op mensen en de mate waarin ze meekunnen in het tempo van de ontwikkelingen.
• Op de manier waarop we ons werk uitvoeren.
• En op onze democratische rechtstaat - waarin we publieke waarden zoals transparantie en het recht op privacy hoog in het vaandel hebben staan.
• Digitalisering verdient ook politieke aandacht, omdat het ons kan helpen bij de grote opgaves waar we als land voor staan.
• Of het nu gaat om het bouwen van de juiste woningen op de juiste plek…

• mensen uit armoede helpen of – beter nog - voorkomen dat ze hierin terechtkomen…
• of uitvoering geven aan de energietransitie.
• Het zijn stuk voor stuk organisatie-overstijgende vraagstukken waarvoor we beleid moeten ontwikkelen op basis van betrouwbare data.
• Data die ons zicht geven op de omvang van het probleem en de mogelijke perspectieven.
• Data vormen zo de grondstof van onze dienstverlening, van beleidsvorming en van innovatieve ontwikkelingen.
• De grondstof van een digitale overheid die open is, dienstverlenend en die waardengedreven werkt.

• Daarom is het zo belangrijk dat we elkaar hier vandaag treffen.
• Want vanuit alle overheidsgelederen – rijk, gemeenten, provincies, waterschappen en de uitvoering - werken jullie aan de digitale overheid van morgen.
• Daarbij zijn grote stappen gezet.
• Maar er staat ons ook nog veel te doen.
• De gegevensuitwisseling verloopt in de praktijk nog te moeizaam.
• Zoals in de Staat van de Uitvoering valt te lezen, lopen alle overheidslagen tegen dezelfde problemen aan:
o Er is onzekerheid of uitwisseling juridisch mogelijk is;

o Technische standaarden verschillen waardoor er geen uitwisseling plaats kan vinden;
o Door de organisatorische inrichting is besluitvorming over gegevensdeling onnodig complex;
• Hierdoor komt het voor dat burgers en ondernemers gegevens steeds opnieuw moeten aanleveren.
• Of dat analyses te beperkt zijn om besluitvorming op dossiers als wonen en klimaat goed te ondersteunen.
• Daardoor missen we kansen.
• De maatschappij is tegelijkertijd zeer kritisch over hoe de overheid omgaat met data van burgers.
• En dat is begrijpelijk gezien de fouten die hiermee in het verleden zijn gemaakt.

• We moeten de omgang met data daarom anders organiseren.
• Ten eerste zullen we de data waarover de overheid beschikt beter vindbaar, koppelbaar en bruikbaar moeten maken.
• Ten tweede kan dit alleen succesvol als we de legitimiteit van de overheid versterken.
• Hier zijn nieuwe manieren van datadelen voor nodig, waarbij we onze manier van werken over de hele overheid moeten standaardiseren.
• Zodat we data op dezelfde manier beschrijven, publiceren en verwerken.
• Dit is ook een belangrijke opgave voor een volgend kabinet.

• Een mooie stap is dat ik recent met mijn collega’s heb afgesproken dat we een triageloket inrichten op initiatief van het Netwerk Publieke Dienstverleners.
• Deze club moet helpen om impasses rondom gegevens delen te doorbreken door goede analyse van de problemen en gezaghebbend advies.
• Het loket heeft haar eerste intake voor een casus al achter de rug.
• Ik ben ook enorm blij met de resultaten die ik vandaag al heb gezien.
• Neem het field lab Common Ground dat ik zojuist bezocht.
• Waar architecten en softwareontwikkelaars vanuit markt en overheid de afgelopen drie dagen hebben gewerkt aan het datalandschap van de toekomst.

• Voor de toekomst is het nodig dat we op kleine schaal pionieren, innoveren en uitproberen.
• Daarom zijn we Digilab begonnen.
• Ik ben verheugd dat ik dit project vandaag officieel kan lanceren.
• Dankzij Digilab kunnen we nieuw beleid op het gebied van digitalisering en data vroegtijdig toetsen.
• Kan de data technisch uitgewisseld worden?
• Welke standaarden moeten we hanteren?
• Op welke juridische gronden stuiten we?
• Zo komen we van concept naar praktijk.
• Én verkleinen we de afstand tussen beleid en de uitvoeringspraktijk.

• Naast de officiële opening van Digilab mag ik vandaag ook de start van het Nationaal Innovatie Centrum Privacy Enhancing Technologies – ofwel NICPET – aankondigen.
• PET-technologie is behulpzaam bij datauitwisseling met een zo groot mogelijke waarborg van de privacy.
• Om deze belofte verder te brengen, moeten we meer ervaring opdoen in de praktijk, onderzoek doen en daarvan leren.
• Dat gaat het NICPET ondersteunen.
• Neem de geslaagde proef van de SVB, het UWV en de Belastingdienst.
• Zij wilden weten welke ouderen in Nederland mogelijk recht hebben op aanvullende inkomensondersteuning.
• Dat beeld konden zij dankzij PET-technologie ophalen zonder onnodig veel gegevens uit te wisselen.
• Wat ik heel goed vind aan initiatieven zoals Digilab en NICPET is dat er gekeken wordt naar oplossingen die breder inzetbaar zijn.
• Want het bouwen van de digitale overheid van morgen – in de storm van alle technologische ontwikkelingen – kun je soms het beste vergelijken met het bouwen van een kathedraal.
• We weten nog niet precies het eindpunt.
• Maar het vereist dat we nu duurzame keuzes maken met betrekking tot het fundament.

• Digilab en NICPET laten bovendien het belang zien van brede samenwerking: tussen overheden en met kennisinstituten zoals TNO.
• Een kathedraal bouw je niet alleen.
• Die kruisbestuiving en het verbinden van kennis, kunde en netwerken hebben we nodig – juist op dit thema.
• Om op een goede manier invulling te geven aan de transformatie naar een overheid die op de juiste manier met data omgaat.
• En die inspeelt op alle digitale ontwikkelingen in de samenleving.

• Bouwen aan een kathedraal, een fundament, terwijl we het eindpunt nog niet kennen, is niet gemakkelijk.
• Het vergt langetermijnvisie.
• Waarbij we soms inspanningen moeten plegen waarvan we niet direct zelf de opbrengst zien.
• Maar die voor de dienstverlening van de overheid in zijn geheel veelbetekenend zijn.
• Het vergt wat van u hier in de zaal.
• Het functioneren van de overheid wordt voor een belangrijk deel bepaald door de mensen die het werk doen.
• De komende jaren moeten we met elkaar de datahuishouding van de overheid stap voor stap anders organiseren.
• Deze stelseldag markeert ons werk hieraan.

• Ik wil u vragen uw werk hierin voort te zetten en de handen ineen te blijven slaan.
• Om te komen tot die overheidsbrede standaard.
• Het is een proces van de lange adem, het is weerbarstig.
• Maar het is van groot belang voor een digitale overheid die toekomstbestendig is en waar onze inwoners op kunnen vertrouwen.
• Dank u wel.

(Let op: gesproken woord geldt)

Afbeeldingen

X (voorheen Twitter)

Cookie-instellingen
Cookie-instellingen sluiten

Cookie-instellingen

Deze website maakt gebruik van cookies. Lees meer over cookies in onze cookieverklaring.


Deze cookies verzamelen nooit persoonsgegevens en zijn noodzakelijk voor het functioneren van de website.

Deze cookies verzamelen gegevens zodat we inzicht krijgen in het gebruik en deze website verder kunnen verbeteren.

Deze cookies zijn van aanbieders van externe content op deze website. Denk aan film, marketing- en/of tracking cookies.